Wzajemne reakcje leków i ziół
Redaktor: Katarzyna Głos   
06.10.2015.
    Każda substancja obca, która wnika do organizmu, ulega określonym procesom: wchłaniania, rozmieszczenia w organizmie, metabolizmu (biotransformacji) oraz wydalenia. Dotyczy to zarówno składników pokarmowych, używek, witamin, ziół czy leków. Na każdym z tych etapów może dochodzić do interakcji, to znaczy jedne substancje mogą hamować lub aktywować inne. Jeśli na przykład  przyjmujemy preparaty z żelazem, które popijamy herbatą, ograniczamy ich wchłanianie do organizmu, gdyż taniny zawarte w herbacie wiążą jony żelaza.
   Wiele interakcji zachodzi na poziomie biotransformacji w organizmie. Każdy lek, czy surowiec zielarski ma swoją ustaloną ścieżkę metabolizmu, czyli modyfikacji chemicznej, która zmienia je w formę możliwą do wydalenia z organizmu. Metabolizm najczęściej zachodzi przy udziale układu enzymów cytochromu P450. Cytochrom to grupa białek występująca w komórkach, w największej ilości w komórkach wątroby, jelit, płuc i mózgu. Pojedynczy enzym nie jest specyficzny dla jednego leku i może metabolizować nawet kilkadziesiąt substancji. W związku z tym każdy lek, a także surowiec zielarski czy składnik pokarmowy, może być aktywatorem lub inhibitorem danego enzymu, a tym samym będzie wpływał na rozkład innych leków. Wyraźnym przykładem jest sok grejpfrutowy (…)
   Aktywny dziurawiec
   Dziurawiec (Hypericum spp.), zioło stosowane przede wszystkim przy niestrawności, biegunce, kolkach, również wykazuje działanie przeciwdepresyjne, przeciwbakteryjne i czy przeciwkrwotoczne. Najczęściej używa się go w postaci wyciągów wodnych, alkoholowych, olejowych oraz suchych ekstraktów w tabletkach. Składniki aktywne dziurawca, bogate w hiperycynę i hiperforynę  (szczególnie z wyciągów olejowych i alkoholowych), mogą wpływać na metabolizm leków poprzez aktywację enzymu CYP3A4 cytochromu P450, ale także w innych procesach przemiany. Przy stosowaniu leków przeciwdepresyjnych (szczególnie inhibitorów wychwytu serotoniny), a także tramadolu (lek przeciwbólowy) i dziurawca może dojść do tzw. zespołu serotoninowego. Jego objawami są m.in.: bóle głowy, bezsenność, natłok myśli, nudności, nadciśnienie tętnicze. Ponadto, dziurawiec może osłabiać działanie innych leków metabolizowanych przez enzym CYP3A4, dlatego nie powinno się go łączyć z: lekami immunosupresyjnymi (cyklosporyna, takrolimus), statynami, niektórymi  lekami przeciwnowotworowymi (irinotekan, imatinib), teofiliną, glikozydami naparstnicy (digoksyna), warfaryną (lek przeciwzakrzepowy).     Kobiety stosujące doustną antykoncepcję również nie powinny przyjmować preparatów z dziurawca (…)        
            Więcej w numerze 35 Porad na zdrowie
                                Katarzyna Głos
Zmieniony ( 16.03.2016. )